साहित्य बयानमुखीसे फे बिश्लेषनात्मक हुइना जरुरी बा


som

जंग्रार साहित्यिक बखेरी नाउँक संस्था अब्बे बहुट चर्चामे बा । यी संस्थाके नेपालसे बिडेसम शाखा विस्तार कैले बा । खासकैख ठ¥या (युवा) हुकन थारु साहित्यम जागुरुक बनैटि आइल बा । यिहे पुस १ ओ २ गते बर्दियाके राजापुरमे वर्षिकोत्सव मनैनामे जुटल बा । ओहे अवसरहे केन्द्रीत कैके ऊ संस्थाके अध्यक्ष सोम डेमनडौरासे करल बातचित

जंग्रार साहित्यिक बखेरीके बारेम डान्चे बट्वाडी ना ?
जंग्रार साहित्यिक बखेरी थारुभाषा साहित्यक् लाग वकालत कर्ना ओ अभियान कर्ना युवन्हँक् संस्था हो । याकर जरम् २०६८ पुष १ व २ गटे हुइलक हो । बर्दियाक ठाकुरद्वाराम साहित्यक् बखेरीक आयोजना कर्गिल् रह । उहाँसे याकर जरम हुइलक हो । स्थापनाकालठेसे यी संस्था थारुभाषा ओ साहित्यक लाग कैयांैमेरिक अभियान चलैटि बा । सामाजिक सञ्जाल, स्काइप मार्फट फे युवा साहित्यकारन् थारु साहित्यक बारेम जागरुग बनैटि बा । गाउँ–गाउँम जाक उहाँक अवस्था अध्ययन कर्ना ओ उह गाउँमक् अवस्ठाक बारेम साहित्य लेखन कैक शैक्षिक जागरण ओ सचेतनामुलक साहित्य बाचन कर्टि आइल् बा । यी अभियान बल्गर बनैटि जंग्रार साहित्यिक बखेरी डिउली संयुक्त गजलसंग्रह, जेउनास संयुक्त गजलसंग्रह, पस्नक पन्ह्वा संयुक्त गजलसंग्रह, मैयक पहुँरा संयुक्त गजलसंग्रह ओ बालिकाजीक् ‘जीवनका बक्र रेखाहरु’ कना निबन्ध संग्रह प्रकाशन करसेक्ल बा । आब हल्कोरा मुक्तक संग्रह ओ ठाकुर अकेला जी्क ‘बौनि गजलसंग्रह’ प्रकाशनक लाग जुटल अवस्थाम बा ।

याकर शाखा कौन–कौन जिल्लाम विस्तार हुइल बा ?
चितवनक कुमार अभागी कना भाइ म्वार रेडियो कार्यक्रमसे बरा प्रभावित रल्ह । हमार अभियान फेसबुकसे स्काइपसम् उँचाई लिहल् । फलस्वरुप साउदी अरेबीयाम कुमार चौधरीक प्रयासम रामचन्द्र चौधरीक संयोजकत्वम २०७१ बैशाख १९ गते तदनुसार २ मे २०१४ म ६ सदस्यी साउदी अरेबीया शाखा समिति गठन हुइल् । मलेशीयाम लाछु डंगौराक संयोकत्वम २०७१ बैशाख २८ गते तदनुसार ११ मे २०१४ म १० सदस्यीय मलेशीया शाखा समिति गठन हुइल् । भारतक मुम्बईम कैलालीक तुलाराम सनमक संयोकत्वम २०७१ जेठ ४ गते तदनुसार १८ मे २०१४ मा ७ सदस्यीय मुम्बई शाखा गठन हुइल् । पाछ बर्दियाक क्षेत्रम अनुराग सायरक संयोजकत्वम ओ कैलालीक मध्यवर्ति क्षेत्रम बिरेन्द्र जलनक संयोजकत्वम उपशाखा फे गठन हुइल् । बर्दियाक उपशाखा केन्द्र से मर्ज कैगिल् ओ कैलालीक उपशाखा भर सुटल् अवस्थाम बा ।

जंग्रार साहित्यिक बखेरीके वर्षिक कार्यक्रमके सामा–जामा कहाँसम पुगल ?
सामा–जामा महा गझिन ओ खन्गरसे हुइटि बा । डेसभर्क थारु साहित्यकार ओ गैर थारु साहित्यकार हुँकहन् जुटैना योजना बा । उह अन्सार हम्र तयारीम जुटल् बाटि । जंग्रार साहित्यिक बखेरीक अभियानम जुटल् ओ मन डिहल् संघर्यन हरेकमेरिक जिम्मेवारी डेगैल बा । उह अन्सार उहाँहुँक्र किऊ टेन्ट साउन्ड, किऊ कबिटा जुझिक जुझा, किऊ स्टेम व्यवस्थापन, पहुना व्यवस्थापन, भन्सा लगायतके जिम्मेवारीक टौगरसे लागल् बाट ।

याकर मुख्य आकर्षण का–का बा ट ?
डेसभरिक थारु साहिट्यकारन्क थारु साहित्यक् बाचन, थारु आधुनिक गायककारन्क प्रस्तूति, साँस्कृतिक झाँकि, गुर्बाबा ओ गुर्बाबक जल्मौटि याकर खास–खास लल्चावन ओ । देशभरिक थारु अग्रजहुँकन्हँक सहभागिता ओ बरवार आकर्षण हो ।

कुछु लौव योजना बनैना फे बा कि ?
खास कार्यक्रम एक डिन हो । कार्यक्रम एकडिन केल ओ छोटि डिन रलक ओर्से ठनिक झट्ट शुरु कर्ना योजना हो । ताकि सक्कु कार्यक्रम निम्जाई सेकि । उहमार डेरिक पहुनाहुँक्र सुकक् डिन सन्झ्या जो पुगपर्ना मेरिक समय तालिका बनागैल् बा । सुकक् रातसँग बैस्ना हुइलक् ओर्से ऊ सन्झ्यक कार्यक्रमक खाका बनागैल् बा । सन्झ्या जुन् जंग्रार साहित्यिक बखेरीक पाँचबर्सम कर्लक उपलब्धी ओ आगामी डिन्क लाग सुझाब बिटोर्ना योजना बनैल बाटी । उह दिन कैलालीम हुइजैटि रलक साहित्यिक मेला २ क फे छलफल हुइना हुई । सँग–सँग जंग्रार साहित्यिक बखेरीक आगामी योजना ओ रणनीतिफे तयार हुईसेकी ।

युवा पुस्तामे मैया प्रेमक बहुट साहिट्य सिर्जना करल डेख पर्ठा । साहित्य कना मैया प्रेमकेल हो त?
सुरुवाटि साहित्य मैया प्रेमक हुइना स्वभाविक हो । उहिंका सिख्नौटि साहित्य कलसेफे फरक निपरी । उहफे यिह जो साहित्य हो कनाभर नि हो । मैया प्रेम आधार हो । केन्द्र हो । जहाँसे हरेक चिजक शुरुवाट हुइठ् । उहफे साहित्यम मैया प्रेम केल रहठ् कना नि हो । पाछक अवस्थाम, ढ्यार जसिन सर्जकहुँक्र गजल ओ मुक्तक्क प्रभाब पर्लक ओर्से स्वाभाविकरुपम मैया प्रेम हाबि हो जैठिन् ।

खासककैख थारुन्हक् साहित्य कसिन हुई पर्ना हो ?
यी बरा गम्हिर सवाल हो । हम्र थारु साहित्यकारन् संख्यात्मक हुईसेक्लि । साहित्यहँ छिपाई निसेक्ठुइटि आभिन् । जंग्रार साहित्यिक बखेरीक जरम् पाछ कैलालीम छिट्कल, जिउगर ओ हिरगर आइल् । काठमाण्डुम ठुम्रार जर्मल् । दाङ हर्चाली अभियान बह्राइल् । वाकरपाछ साहित्यकारन् बुइल्से अँराइल् जर्मल । उहफे हम्र सक्कुहन टिकाई निसेक्ली । वाकर कारण हो हम्र समाजक ऐना बन निसेक्लि । उह जोस चह्रल ब्याला मैया प्रेमक सवाल उठाक हौस पुगा डर्ली । हमार हमाज आब्ब कठ्ठे बा वाकर अध्ययन, बिश्लेषण कर निसेक्ली । समाजम भिज्ना ओ उहिंका उप्पर उठैना मेरिक सचेटनामुलक साहित्य आवस्यकता अन्सार डिह निस्याकठुइटी । यिह जो सब्से बरवार समस्या हो ।
साहित्य बयानमुखीसे फे अनुभवगम्य, अभ्यासमुखी ओ बिश्लेषनात्मक् हुइना जरुर बा । आब्बसम् क हमार थारु साहित्यम गजल केल सिखैना कि वाकर भिट्टर कौन सवाल रना यि बुझपर्ना बा । काफिया ओ रदिफ हँ केल मिलाक गजल निम्जैना कि लैला मझ्नुक प्रेमहँ महसुस कर्ना । हम्र कौनो मेरिक बयान कर्ना से फे बयान कर्ना मेरिक ओ मनैन्हँक दिल छुना, अभ्यास कर्ना मेरिक साहित्य लिख्ना जरुरी बा ।

ओरौनिम कुछु कह पर्ना बा कि ?
खास ट नि हो । ढ्यार चिज सिमोटगैल बा कनाहस् लागटा । भाषाफे पहचिानक खुँटा ओ बल्गर आधार हो । याकर संरक्षण, संबद्र्धन ओ विकासक संग–संग हमार थरुहट क्षेत्रम सरकारी कामकाजक भासाक रुपम स्थापित कर्ना जरुरी बा । याकरलाग साहिट्यिक कार्यक्रम बहाना ओ उपाय हो । असिन कार्यक्रमक वकालत कलक आपन पहिचान ओ भाषा स्थापित कर्ना हो । यी जंग्रार साहित्यिक बखेरीक केल कार्यक्रम नि हो । ओरौनिम जंग्रार साहित्यक बखेरीके बारेम ओ म्वार विचार ढर्ना मौका डेलकम अप्नह मुरि–मुरि धन्यवाद बा ।

प्रस्तुतीः सन्तोष दहित

तपाईको प्रतिक्रिया